Nederland heeft de intentie om een derde van de woningen op zeventien grootschalige woninglocaties te ontwikkelen. Deze locaties zijn, net als de eerdere Vinex-wijken, gesitueerd in of nabij grote steden. Bij het ontwikkelen van deze wijken zou het beleid meer oog moeten hebben voor demografische veranderingen en een evenwichtige samenstelling van bewoners en woningen. Dat concludeert het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) in de publicatie Hoe grote nieuwbouwwijken aan de stadsranden veranderen.
Impasse in gebiedsontwikkeling
Het PBL adviseert om gezamenlijk op te trekken bij het maken van ruimtelijke keuzes. Door het gebrek aan actie van Rijk en provincies is er echter een impasse in de sectoren wonen, natuur en landbouw.
Dreigende congestie
Nieuwe woningbouwlocaties worden vastgesteld zonder plannen voor bijbehorende infrastructuur, wat leidt tot dreigende congestie. Verder ontbreekt een ruimtelijke visie op water- en energievoorzieningen en is de uitvoeringscapaciteit onvoldoende. Dat constateert het Planbureau voor de Leefomgeving na onderzoek - op verzoek van het ministerie van BZK - van de ruimtelijke voorstellen die de provincies hebben opgesteld.
De provincies staan voor een moeilijk vraagstuk, waarbij het Rijk de controle wil houden over de besteding van uitvoeringsgelden, stelt het PBL. De financiering voor randvoorwaarden van woningbouw, zoals energie en infrastructuur, is ontoereikend en er is een beperkte capaciteit bij bouwbedrijven en overheden, wat voldoende woningbouw in de weg staat.
Efficiënte voortgang
Het PBL adviseert om, in plaats van vragen te blijven stellen, in samenspraak concrete integrale ruimtelijke keuzes te maken. Er wordt aangeraden om eerst op hoofdpunten te kiezen voor een efficiënte voortgang. Het Rijk zou de mogelijkheden moeten vergroten om sectorale middelen gebiedsgericht in te zetten.
Lees hier de publicatie van het Planbureau voor de Leefomgeving
(Lennartz, C. & de Vries, P. (2024), Hoe grote nieuwbouwwijken aan de stadsranden veranderen - Lessen uit de Vinex-wijken voor de ontwikkeling van toekomstige grootschalige nieuwbouwgebieden).
Eind volgende week publiceert Stedebouw & Architectuur het uitgebreide, derde nummer van dit jaar (digitaal magazine), met het thema Gebiedsontwikkeling; daarin veel input van gasthoofdredacteur Gert-Joost Peek. Nog geen abonnee? Meld je dan hier meteen aan.
Bron: Biind
Foto: Shutterstock
Bij het thema van dit artikel betrokken organisaties
Meer artikelen met dit thema
Inrichting van wijken beïnvloedt kansenongelijkheid
3 nov 2025 10 minVan wie is de stad, Een klein land met verre uithoeken en Wij zijn de stad. Allemaal boeken waarmee Floor…
Nieuwe impulsen en prijzen voor stedenbouw
14 okt 2025 14 minMet een veelzijdige achtergrond in het onderwijs, de overheid en de marktsector werd Eric van der Kooij…
‘Ik merk dat we niet gewend zijn aan plankritiek stedenbouw’
9 okt 2025 5 minTer gelegenheid van haar 25-jarig bestaan presenteert de Beroepsvereniging van Nederlandse Stedebouwkundigen en…
Woningbouwopgave in combinatie met vergroeningsopgave
1 okt 2025 5 minWil Nederland over honderd jaar nog floreren? Dan moeten de biodiversiteits- en klimaatopgaven goed zijn…
Ontwerp-Nota Ruimte: van Vinex naar VISTA
30 sep 2025 7 minEindelijk is de nieuwe Nota Ruimte er dan. Van een dubbel demissionair kabinet, dat wel; en ook nog ‘een…
Gedeelde grond: anders omgaan met schaarste én overvloed
25 sep 2025Het College van Rijksbouwmeester en Rijksadviseurs, bestaande uit Rijksbouwmeester Francesco Veenstra en…
App Gebiedscheck: hoe gezond is een wijk of buurt?
23 sep 2025 2 minDe nieuwe applicatie Gebiedscheck geeft een beeld van ruimte voor groen, bewegen en voorzieningen in de buurt.…
Een plan mag geen vleesgeworden Funda-advertentie worden
16 sep 2025 7 minLennart Arpots vervolgt de rubriek Future Architects en waarschuwt dat we door STOER weer donkere niet-…

Reactie toevoegen