Gedeelde grond: anders omgaan met schaarste én overvloed

donderdag 25 september 2025

Het College van Rijksbouwmeester en Rijksadviseurs, bestaande uit Rijksbouwmeester Francesco Veenstra en Rijksadviseurs Thijs van Spaandonk en Noël van Dooren, presenteerde onlangs een nieuw, richtinggevend document: Gedeelde Grond.

In de ambitieuze agenda van het College van Rijksadviseurs (CRa) voor 2025-2029, met de titel Gedeelde grond, staat het anders omgaan met schaarste én overvloed centraal: met minder fragmentatie en meer verbindingen tussen thema’s, regio’s en mensen.

De oproep is duidelijk: bekijk wat er al is, herwaardeer het, benut het slimmer én laat los wat niet meer bijdraagt. En ook: werk samen.

De komende periode werkt het CRa o.a. aan deze ontwerpopgaven:

  • Goed wonen: herwaarderen van goed wonen als gemeenschappelijk goed. Het CRa kijkt voorbij het bouwen en werkt aan een veelomvattende visie op volkshuisvesting.
  • Ruimte voor bewoners: vergroten van de ruimte voor kennis en inzet van bewoners en de weerbaarheid van wijken. Een weerbare wijk kan veranderingen opvangen. Of dat nu verandering in bevolking, in bebouwing, of klimaat is. Maar dat vereist veerkrachtige gemeenschappen en daarvoor moeten bewoners ruimte en vertrouwen krijgen.
  • Rijk als goede buur: onderzoeken hoe het Rijk als goede buur de openheid van overheidsgebouwen kan bevorderen.
  • Onze grond: betere inzet van rijksgronden voor publieke belangen en een vitaal grondbeleid.
  • Natuur voorbij de bordjes: ontwikkelen van een nieuwe natuurvisie die natuurinclusief denken stimuleert.
  • Na de dijk: nadenken over de toekomstige Deltawerken met een combinatie van technologisch vernuft en natuurlijke intelligentie.
  • Pieken en dalen: hoe kunnen we ook de energievoorziening weerbaar en wederkerig maken te midden van uitdagingen door de energietransitie.
  • Economie van de toekomst: een ruimtelijke benadering van de economie van de toekomst.
  • Mobiliteitsknooppunten: ontwikkeling van mobiliteitsknooppunten die nabijheid en duurzame alternatieven voor de auto stimuleren.
  • Wederkerigheid van defensieterreinen: wat krijgt de lokale samenleving er voor terug? Onderzoeken van multifunctionaliteit en het dienen van de belangen van bodem, water, natuur, erfgoed en recreatie.
  • Europese voedselzekerheid: Een evenwichtig voedselsysteem betekent bijna onvermijdelijk een verschuiving naar andere eiwitbronnen. Hoe zetten we onze vruchtbare grond goed in? En wat betekent dat in een zwaar verstedelijkte, hoog dynamische delta?
  • Voorland (voorbij de groei): onderzoeken van 'voorland'-regio's die vooroplopen in radicale veranderingen. Wat is er mogelijk als we beter kijken naar wat er speelt? Als we voorbij economische groei denken? Welke toekomstperspectieven ontvouwen zich dan?

Download hier de nieuwe agenda.

Lees ook het interview met Thijs van Spaandonk op Ruimte voor Bewegen: Bewegen als bouwsteen van de stad

Blijf nog beter op de hoogte van al ons nieuws en abonneer je op de wekelijkse nieuwsbrief van Stedebouw & Architectuur.

Bron: Biind
Foto: Shutterstock

 

Reactie toevoegen

Beperkte HTML

  • Toegelaten HTML-tags: <a href hreflang> <em> <strong> <cite> <blockquote cite> <code> <ul type> <ol start type> <li> <dl> <dt> <dd> <h2 id> <h3 id> <h4 id> <h5 id> <h6 id>
  • Regels en alinea's worden automatisch gesplitst.
  • Web- en e-mailadressen worden automatisch naar links omgezet.
  • Lazy-loading is enabled for both <img> and <iframe> tags. If you want certain elements skip lazy-loading, add no-b-lazy class name.

Meer artikelen met dit thema

descriptionArtikel

Grote opgaven, simpele oplossingen: de school als hart van de buurt

23 okt om 11:30 uur

Eenzaamheid, gezondheidsproblemen, een tekort aan woningen en een land dat steeds voller raakt. De opgaven zijn…

Lees verder »
descriptionArtikel

Marianne Loof benoemd tot voorzitter BNA

13 okt om 11:00 uur

De ledenraad van de Koninklijke Bond van Nederlandse Architectenbureaus (BNA) heeft Marianne Loof benoemd tot…

Lees verder »
descriptionArtikel

Ontwerp nieuw Learning Centre op Zernike Campus vastgesteld

13 okt om 09:21 uur

De Rijksuniversiteit Groningen heeft het ontwerp van Benthem Crouwel Architects en Nieuwe Architecten voor het…

Lees verder »
descriptionArtikel

Zo ontzorg je scholen in de hele vastgoedketen

30 sep om 10:28 uur

Onderwijsvastgoed is in Nederland complex vanwege de split incentive: gemeenten en schoolbesturen hebben elk…

Lees verder »
descriptionArtikel

Houten woontoren The Urban Woods in Delft officieel geopend

29 sep om 14:00 uur

In Delft is The Urban Woods officieel geopend: volgens de initiatiefnemers de hoogste houten woontoren van…

Lees verder »
descriptionArtikel

Samenwerken aan betere onderwijshuisvesting

28 sep om 11:30 uur

In november 2025 was Jonas Grütters een van de genomineerden voor de Smaakmaker Award tijdens het Duurzame…

Lees verder »
descriptionArtikel

Vijf locaties aangewezen voor versnelde bouw 30.000 woningen

10 sep om 08:18 uur

Minister Boekholt-O'Sullivan (Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening) heeft de eerste vijf locaties…

Lees verder »
descriptionArtikel

KJ Den Haag opgeleverd: nieuwe stadsentree voor Den Haag Centraal Station

9 sep om 14:00 uur

KJ Den Haag aan het Koningin Julianaplein voor Den Haag Centraal Station is opgeleverd. Het nieuwe gebouw vormt…

Lees verder »