Gedeelde grond: anders omgaan met schaarste én overvloed

donderdag 25 september 2025

Het College van Rijksbouwmeester en Rijksadviseurs, bestaande uit Rijksbouwmeester Francesco Veenstra en Rijksadviseurs Thijs van Spaandonk en Noël van Dooren, presenteerde onlangs een nieuw, richtinggevend document: Gedeelde Grond.

In de ambitieuze agenda van het College van Rijksadviseurs (CRa) voor 2025-2029, met de titel Gedeelde grond, staat het anders omgaan met schaarste én overvloed centraal: met minder fragmentatie en meer verbindingen tussen thema’s, regio’s en mensen.

De oproep is duidelijk: bekijk wat er al is, herwaardeer het, benut het slimmer én laat los wat niet meer bijdraagt. En ook: werk samen.

De komende periode werkt het CRa o.a. aan deze ontwerpopgaven:

  • Goed wonen: herwaarderen van goed wonen als gemeenschappelijk goed. Het CRa kijkt voorbij het bouwen en werkt aan een veelomvattende visie op volkshuisvesting.
  • Ruimte voor bewoners: vergroten van de ruimte voor kennis en inzet van bewoners en de weerbaarheid van wijken. Een weerbare wijk kan veranderingen opvangen. Of dat nu verandering in bevolking, in bebouwing, of klimaat is. Maar dat vereist veerkrachtige gemeenschappen en daarvoor moeten bewoners ruimte en vertrouwen krijgen.
  • Rijk als goede buur: onderzoeken hoe het Rijk als goede buur de openheid van overheidsgebouwen kan bevorderen.
  • Onze grond: betere inzet van rijksgronden voor publieke belangen en een vitaal grondbeleid.
  • Natuur voorbij de bordjes: ontwikkelen van een nieuwe natuurvisie die natuurinclusief denken stimuleert.
  • Na de dijk: nadenken over de toekomstige Deltawerken met een combinatie van technologisch vernuft en natuurlijke intelligentie.
  • Pieken en dalen: hoe kunnen we ook de energievoorziening weerbaar en wederkerig maken te midden van uitdagingen door de energietransitie.
  • Economie van de toekomst: een ruimtelijke benadering van de economie van de toekomst.
  • Mobiliteitsknooppunten: ontwikkeling van mobiliteitsknooppunten die nabijheid en duurzame alternatieven voor de auto stimuleren.
  • Wederkerigheid van defensieterreinen: wat krijgt de lokale samenleving er voor terug? Onderzoeken van multifunctionaliteit en het dienen van de belangen van bodem, water, natuur, erfgoed en recreatie.
  • Europese voedselzekerheid: Een evenwichtig voedselsysteem betekent bijna onvermijdelijk een verschuiving naar andere eiwitbronnen. Hoe zetten we onze vruchtbare grond goed in? En wat betekent dat in een zwaar verstedelijkte, hoog dynamische delta?
  • Voorland (voorbij de groei): onderzoeken van 'voorland'-regio's die vooroplopen in radicale veranderingen. Wat is er mogelijk als we beter kijken naar wat er speelt? Als we voorbij economische groei denken? Welke toekomstperspectieven ontvouwen zich dan?

Download hier de nieuwe agenda.

Lees ook het interview met Thijs van Spaandonk op Ruimte voor Bewegen: Bewegen als bouwsteen van de stad

Blijf nog beter op de hoogte van al ons nieuws en abonneer je op de wekelijkse nieuwsbrief van Stedebouw & Architectuur.

Bron: Biind
Foto: Shutterstock

 

Reactie toevoegen

Beperkte HTML

  • Toegelaten HTML-tags: <a href hreflang> <em> <strong> <cite> <blockquote cite> <code> <ul type> <ol start type> <li> <dl> <dt> <dd> <h2 id> <h3 id> <h4 id> <h5 id> <h6 id>
  • Regels en alinea's worden automatisch gesplitst.
  • Web- en e-mailadressen worden automatisch naar links omgezet.
  • Lazy-loading is enabled for both <img> and <iframe> tags. If you want certain elements skip lazy-loading, add no-b-lazy class name.

Meer artikelen met dit thema

descriptionArtikel

Rotterdam herstelt de dynamiek van water en natuur in de stad

16 apr om 09:11 uurtimer3 min

Rotterdam staat voor de opgave om water niet langer uitsluitend te beheersen, maar te integreren in de…

Lees verder »
descriptionArtikel

Gebiedsontwikkeling: ontdek de ‘Vriendelijke Stad’

14 apr om 16:00 uurtimer9 min

Wie meteen geprikkeld wordt door bovenstaande kop, moet snel afreizen naar Enschede. Lees anders eerst de…

Lees verder »
descriptionArtikel

Tweede Kamer: formele plek sporten en bewegen in openbare ruimte

13 apr om 07:30 uurtimer2 min

Sport, bewegen en spelen krijgen een formele plek in de ruimtelijke ordening. Met de instemming van de Tweede…

Lees verder »
descriptionArtikel

Vrouw & Veiligheid: verdergaan dan symbolische oplossingen

3 apr om 07:30 uurtimer2 min

Veiligheid is geen luxe, maar een basisrecht. Toch passen vrouwen hun gedrag in de openbare ruimte nog…

Lees verder »
descriptionArtikel

Zonnepanelen op gevels: kansen voor utiliteitsgebouwen

13 mrt om 07:30 uurtimer3 min

Eigenaren en gebruikers van kantoren, scholen of musea kunnen naast daken ook gevels benutten voor zonne-…

Lees verder »
descriptionArtikel

Versoepeling regelgeving versus klimaateisen voor de bouw

11 mrt om 07:30 uurtimer11 min

In nagenoeg alle klimaatakkoorden zijn eisen geformuleerd voor de korte termijn (2030). Ondertussen waarschuwen…

Lees verder »
descriptionArtikel

PBL: scherpere keuzes nodig in ontwerp Nota Ruimte

10 mrt om 07:30 uurtimer6 min

De manier waarop Nederland zijn ruimte inricht, staat centraal in de Ontwerp-Nota Ruimte. Het Planbureau voor…

Lees verder »
descriptionArtikel

Amsterdam brengt koelere en groenere straten in kaart

9 mrt om 07:30 uurtimer5 min

In een steeds dichter bebouwde stad neemt hittestress toe en wordt de ruimte schaars. Amsterdam ontwikkelde…

Lees verder »