Nederlandse architecten pimpen Russische industriestad

Het stadsbestuur schreef een internationale tender uit om een voorstel te ontwikkelen voor het masterplan voor het historische centrum. Chelyabinsk is een middelgrote stad in Rusland, met een bevolking van 1,2 miljoen inwoners. De stad is afgelegen, zwaar geïndustrialiseerd en heeft een vergrijzende bevolking,  mede doordat de jonge en hoger opgeleide bevolking verhuist naar de federale steden Moskou en Sint-Petersburg.

Verbetering stedelijke omgeving

Om nieuwe inwoners aan te trekken en de verschuiving naar nieuwe economieën te realiseren, moeten de historische kwaliteiten van Chelyabinsk worden samengevoegd met hedendaagse waarden van het stedelijk leven. Maar het louter ontwikkelen van een plan voor Chelyabinsk als post-industriële stad zal het probleem niet oplossen: de stad bestaat bij de gratie van de industrie. Daarom verlegt het plan de focus van 'te verwijderen industrie' naar 'de stad als broedplaats voor sociaal kapitaal'.

Architecten Cie. En Felixx Landscape Architects & Planners ©

Het winnende voorstel investeert in de verbetering van de stedelijke omgeving om zo de belangstelling van nieuwe generaties te genereren. Daardoor worden mensen en partijen aangetrokken die de verschuiving naar nieuwe economieën ondersteunen. Deze strategie ambieert een geleidelijke vervanging van oude industrie door een verscheidenheid aan nieuwe functies en activiteiten.

Stratenpatroon Chelyabinsk

Chelyabinsk heeft al het ruimtelijk kader om deze transformatie te organiseren: het grid (schaakbordpatroon) van het historische centrum. De bestaande gridstructuur van Chelyabinsk wordt ingezet door middel van drie strategieën. Allereerst de straten. Straten zijn de belangrijkste openbare gebieden in de stad. Naast ruimtes voor autoverkeer dienen ze als lineaire openbare ruimtes. De herontwikkeling en het opwaarderen van de straten optimaliseert water- en groensystemen, integreert fiets- en wandelpaden en biedt ruimte voor openbaar vervoer.

Verder voorziet het nieuwe masterplein in een geleidelijke transformatie door het vervangen van verpauperd vastgoed en het afmaken van de bouwblokken. Nu laten de bestaande blokken veel lege, nog te ontwikkelen ruimte.  Woonfuncties worden opnieuw geïntegreerd in het centrum van de stad.

Dan worden er nog specifieke projecten ontwikkeld om bepaalde gebieden te revitaliseren. Daardoor worden speciale kwaliteiten aan de stad toegevoegd, of de ontwikkeling en transformatie in specifieke gebieden gestimuleerd. Het belangrijkste project is de herontwikkeling van het waterfront langs de rivier ‘de Miass’, die de totale identiteit van Chelyabinsk opnieuw definieert.