Gert-Jan Hospers: Water is meer dan H2O
Op de keper beschouwd staat water voor leven. De mens kan dagenlang zonder voedsel, maar zonder water houden we het niet lang vol. In de klassieke oudheid beschouwde men bronnen dan ook als heilige plaatsen. Op het bezoedelen ervan stonden hoge straffen. Schoon water – om te drinken, koken en wassen – is nu eenmaal van levensbelang voor steden en hun bevolking. Dat besef stimuleerde de Romeinen tot innovatie: ze vonden het aquaduct uit en bouwden zo aan wat we tegenwoordig een smart city zouden noemen.
Vergroting van de ruimtelijke kwaliteit
Water in de stad is niet alleen noodzakelijk, maar ook prettig. Net zoals alle natuurlijke elementen draagt water in de openbare ruimte bij aan een vergroting van de ruimtelijke kwaliteit en beleving. Water werkt als een magneet op bewoners en bezoekers. We kijken graag naar water en genieten van de stroming en de glinstering ervan. Water maakt kleuren intensiever, geeft glans aan de omgeving en werkt geurversterkend. Het geluid van water verveelt bovendien nooit. Of zoals de Mexicaanse dichter Octavio Paz
(1914-1998) het eens mooi omschreef: ‘Water babbelt voortdurend, maar valt nooit in herhaling’.
Niet voor niets gaan we ’s zomers bij voorkeur aan het water zitten, op een bankje, terrasje of zelfs pootjebadend. En het is niet verrassend dat hotelkamers met uitzicht op het water het duurst van allemaal zijn. Van alle landschapselementen geeft water ons de meest intensieve zintuigelijke ervaring. Hoe dat komt? Misschien heeft het ermee te maken dat ons lichaam voor meer dan 80 procent uit water bestaat. Water en mens zijn onafscheidelijk.
Lees verder in Stedebouw & Architectuur, thema Renovatie & Herstructurering
Dit artikel is geschreven door Prof.dr. Gert-Jan Hospers, economisch geograaf aan de Universiteit Twente en Radboud Universiteit Nijmegen. Daarnaast geeft hij inspiratie en advies via Stichting Stad en Regio, een stichting die zich inzet voor stedelijke en regionale ontwikkeling op menselijke maat.
Het artikel wordt gepubliceerd in de nieuwste editie van Stedebouw & Architectuur (verschijnt 25 september). Download gratis onderstaande pdf om het artikel te lezen.
Het hele nummer lezen? Word dan nu lid van ons platform om een exemplaar te reserveren. Als lid kunt u dit nummer ook gratis downloaden vanaf 21 september in onze bibliotheek (evenals al onze eerdere edities).

Waterobject in de Duitse stad Saarlouis. Foto: Franzfoto, Creative Commons
Bij het thema van dit artikel betrokken organisaties
Meer artikelen met dit thema
Doorbraak voor de natuur: groene groei met Newland
18 dec 2025 4 minHoe kunnen ecologische en economische waarden elkaar versterken? Vanuit die visie werkt Lune Walder (business…
Inspiratie voor groene gebiedsontwikkeling
15 dec 2025 10 minIn een uitverkocht Provinciehuis van Overijssel kwamen eind november ruim vierhonderd experts en…
Oost en west voor vleermuizen het best
9 dec 2025 6 minVoor ‘gebouwminnende’ diersoorten als stadsvogels en vleermuizen gelden stringente bouweisen. Het ministerie…
Kosten en voordelen van klimaatadaptatie in de stad
2 dec 2025 3 minHoe bereiden steden zich voor op een toekomst met meer hitte en wateroverlast? Arcadis berekende dat Amsterdam…
Groen voegt waarde toe aan bedrijventerreinen
26 nov 2025 7 minGroen op bedrijventerreinen levert op veel manieren waarde op. Die voordelen zijn niet altijd gemakkelijk in…
Groene metamorfose impuls gezondheid en leefbaarheid wijk
10 nov 2025 4 minNa vijftien jaar van herontwikkeling laat de wijk Kerckebosch in Zeist zien dat natuurinclusief bouwen niet…
Biomimicry: de overtreffende trap van ‘regeneratief’
30 okt 2025 6 minLydia Fraaije is in Nederland een waar boegbeeld van biomimicry. Als architect hanteert ze de groenste…
Stembusakkoord over 10 punten energie en klimaat
27 okt 2025 5 minJe leest het bijna elke dag: het klimaat holt achteruit en de politiek eveneens. Daarom is het bemoedigend dat…

Reactie toevoegen