Stedelijke vernieuwing circulair door tijdelijke placemaking

Het jaar 2030 nadert en circulair handelen is nog lang geen gemeengoed bij de inrichting van de openbare ruimte. Koudwatervrees in sommige gevallen. Daar heeft Leeuwarden, en zeker Bauke Lodewijk, geen last van. Waar hij kansen ziet, wil hij die benutten. In de Friese stad spinnen braakliggende terreinen garen bij zijn circulaire, tijdelijke placemaking. Hij is al toe aan het derde project: “We blijven het proces herhalen. We doen eigenlijk wat boeren ook doen, alleen veranderen we de plek af en toe.”

Lodewijk is niet iemand van stilzitten. Hij woont in zijn jeugd in Hongkong, Mexico Stad en Grou. Hij studeert in Leeuwarden aan de hotelschool en later ook nog vrijetijdskunde. Daarna verhuist Lodewijk naar Sjanghai waar hij in de eventorganisatie werkt, onder andere voor de Nederlandse overheid bij de Wereldtentoonstelling in 2010. Via het thema van die World Expo, Better City Better Life, komt hij voor het eerst in aanraking met urbanisatie en wat dat voor mensen betekent. In Zuid-Korea doet hij dat twee jaar later als paviljoendirecteur nog eens dunnetjes over, waarna hij in 2015 terug naar Nederland gaat om met een eigen evenementenbedrijf activaties voor onder meer Adidas en Heineken op te zetten.

In 2016 keert Lodewijk vanwege gezondheidsproblemen van zijn zoon terug naar Friesland. Hij zet het business boxing event Knokken met je Hart op en draait rond 2018 producties voor het Culturele Hoofdstad-project van Leeuwarden. In coronatijd start Lodewijk een online slagerij en later een online marketingbureau en is hij kwartiermaker voor het Friese talentenprogramma Wolkom. Het ondernemende type dus.

Als hij tijdens zijn fietsrit naar zijn kantoor op een industrieterrein in Leeuwarden dagelijks langs een braakliggend terrein fietst, is zijn eerste reactie dan ook niet om eens rustig aan te kijken hoe lang de gemeente die troosteloze stadsentree ongemoeid laat. Hij stuurt de projectleider van die locatie - die hij kent van een circulair event dat hij voor de gemeente had georganiseerd - maandelijks een mail: hoe zit het met die plek, want ik wil daar wat mee. “Het zag er niet uit, het was geen visitekaartje voor de stad als je die vanaf de oostkant binnenkwam.” Lodewijk ziet een soort multifunctioneel terrein voor zich en noemt Thuishaven, een culturele vrijhaven en eigenzinnige evenementenlocatie in Amsterdam-West, als voorbeeld.

Placemaking voor tijdelijke plekken

De projectleider is het met hem eens dat er iets moet gebeuren, maar de tijd is dan nog niet rijp. Een tijdje later belt ze Lodewijk dat er plannen zijn. Niet die van hem, maar ze schakelt hem wel in om er een project te gaan draaien: placemaking voor tijdelijke plekken. Het plan: er komen tweehonderd tijdelijke woningen op het terrein. “Kun je daar een leefbare plek creëren”, luidt de opdracht. Een behoorlijke uitdaging, schetst Lodewijk: “Het is een gekke plek, de meeste steden hebben geen perceel met tweehonderd tijdelijke woningen. De inwonersgroep was ook heel divers: van Oekraïense vluchtelingen en statushouders die op hun eindbestemming wachten tot mensen die uit hun sociale woning zijn geplaatst en wachten op hun finale plek. In een wijk die eigenlijk niet bestaat. Het is een tijdelijke plek van 200 bij 400 meter midden in het gigantische Spoordok-ontwikkelgebied, Het is een plek die daardoor al meteen onder druk staat.”

De organisatie voor Leeuwardens placemaking op tijdelijke plekken staat inmiddels goed op de rol. Het circulaire Stedelijke Vernieuwingsinitiatief omvat inmiddels Vizier op Werk, ReSource en ook een samenwerking met een ecoloog en met de buitendienst. Hoe deze ontwikkelingen ook voor stedenbouwkundigen kweekvijvers kunnen zijn, lees je in het vervolg van het uitgebreide verhaal met Bauke Lodewijk in het gratis digitale magazine van Biind.

Blijf nog beter op de hoogte van al ons nieuws en abonneer je op de wekelijkse nieuwsbrief van Stedebouw & Architectuur.

Tekst: Mark Bos (Straatbeeld)
Beeld: gemeente Leeuwarden