Smalle straten en groen beperken hitte-eiland-effect
Theeuwes deed onderzoek naar het stedelijke hitte-eiland-effect, een fenomeen dat ontstaat door opslag van energie overdag en de uitstraling daarvan tijdens de nacht. Hierdoor zijn de temperaturen in steden 's avonds en 's nachts hoger dan op het platteland. Doel van haar onderzoek is het verbeteren van klimaatverandering in stedelijke gebieden.
Water verkoelt én verwarmt
Eén van de resultaten is dat water 's nachts juist verwarmend werkt door de grote thermische traagheid van waterpartijen. Dit bleek uit zowel modelsimulaties als waarnemingen in Nederland. "Dit is een nieuw inzicht dat nog niet in de dagelijkse praktijk van stadsplanning en -ontwerp wordt gebruikt," aldus Theeuwes. Daar komt bij dat water overdag wel verkoelend werkt, maar de extra waterdamp in de atmosfeer dit juist weer tegenwerkt.
Theeuwes onderzocht ook het gevolg van de grootte van de waterpartij op het effect. Zo bleek dat ruimtelijke spreiding van kleine waterpartijen een groter deel van de stad beïnvloedt, hoewel het temperatuureffect het grootste is voor een enkele grote waterpartij. Groen zorgt dan weer voor een vermindering van ongeveer 0,6 graden per 10 procent groen.
Hogere gebouwen, smallere straten
Een ander resultaat werpt smalle straten op als gunstig ontwerpmiddel tegen het hitte-eiland-effect. De temperatuur op straat ontstaat door beschaduwing en het 'vasthouden' van thermische straling vanuit gebouwen. Nu blijkt dat hogere gebouwen en smallere straten ervoor zorgen dat het hitte-eiland-effect daalt in plaats van stijgt in de zomer. In de winter is dat andersom.
Theeuwes onderzocht daarnaast waarom het vooral 's ochtends in de stad koeler is dan in de omgeving. Leest de resultaten van haar onderzoek verder op de site Verbinden van Duurzame Steden.

Water in de stad werkt verkoelend, maar 's nachts niet, zo blijkt uit onderzoek. Copyright: Sylwia Brataniec
Bij het thema van dit artikel betrokken organisaties
Meer artikelen met dit thema
Amsterdam brengt koelere en groenere straten in kaart
9 mrt om 07:30 uur5 minIn een steeds dichter bebouwde stad neemt hittestress toe en wordt de ruimte schaars. Amsterdam ontwikkelde…
Carbon budget: de tijd dringt
3 mrt om 09:00 uur2 minIn de nieuwe publicatie Low Carbon Urbanism leggen experts van BURA, LEVS architecten en Urban Climate…
Heldere Net Zero-standaard voor de gebouwde omgeving
10 feb om 09:30 uur3 minDe Dutch Green Building Council (DGBC) introduceert, samen met SKAO en Climate Cleanup, een nieuwe Net Zero-…
Bouwen aan een klimaatneutrale toekomst
3 feb om 07:30 uur3 minDe bouwsector staat op een keerpunt waarin ambitie en realiteit vaak botsen. Terwijl de vraag naar woningen en…
Amsterdamse Sluisbuurt krijgt zoöperatie Zoë: wonen als ecosysteem
27 jan om 09:00 uur3 minMet de start van de bouw van Zoë krijgt de Sluisbuurt op Zeeburgereiland in Amsterdam er een bijzonder…
'Nieuwe steden en 'straatjes erbij' helemaal niet nodig'
26 jan om 09:00 uur9 minHet Waterschap Vallei en Veluwe heeft voor het eerst een stedenbouwkundige in dienst genomen: Els Viester.…
Digitaal ontwerpen: ‘Gebouwen gaan meer op de natuur lijken’
19 jan om 07:30 uur16 minDigitaal geprogrammeerd ontwerpen verandert het vak van architect razendsnel. Bij the ArchiTech Company ziet…
Nieuwspraak of samenspraak?
13 jan om 07:30 uur4 minRond Oud en Nieuw verscheen onze nieuwe Innovatiecatalogus 2026. Ter inleiding schreef hoofdredacteur Ysbrand…

Reactie toevoegen