Baksteen-antwoord voor energieneutrale toekomst

woensdag 26 april 2017
timer 3 min
Bijna energieneutrale appartementengebouwen (BENG) zijn prima te realiseren met baksteengevels. Dit blijkt uit onderzoek dat in opdracht van KNB is uitgevoerd.

KNB-voorzitter Dick Tommel overhandigde tijdens Building Holland de onderzoeksresultaten aan Claudia Bouwens, programma­leider binnen het Lente-akkoord. Zowel 'traditioneel' halfsteensmetselwerk als zelfdragende buitenspouwbladen in steensmetselwerk zijn zeer geschikt voor BENG appartementengebouwen. Gebruik van steensmetselwerk is nieuw voor deze toepassing. Toch biedt het een interessant perspectief voor duurzame middelhoogbouw. Dat komt ondermeer doordat geveldragers en stalen lateien bij deze bouwwijze niet nodig zijn.

Nieuwe oplossing

KNB liet het onderzoek doen omdat nieuwe regelgeving bepaalt dat alle nieuwbouwwoningen vanaf 1 januari 2021 bijna energieneutraal moeten zijn. Dit plaatst de hele bouwkolom voor uitdagingen, zeker bij gestapelde woningen. Een van de eisen voor BENG is dat de energievraag voor verwarmen en koelen sterk wordt beperkt. Daarvoor moeten de luchtdichting en de isolatiewaarde van de thermische schil van hoog niveau zijn. Er zijn tal van oplossingen om dit met een baksteen buitenblad te realiseren. Algemeen bekend zijn gevelsamenstellingen met een buitenschil van halfsteens­ baksteenmetselwerk. De toepassing van zelfdragende buitenspouwbladen in steens­metsel­werk breidt de mogelijkheden nu verder uit.

Veel voordelen

Uit het onderzoek blijkt dat een BENG appartementengebouw uitgevoerd met zelfdragende buitenspouwbladen (Brick-BENG) koudebruggen voorkomt en voor een sterke reductie van het aantal onderbrekingen in het isolatiepakket zorgt. Daardoor is het gebouw optimaal te isoleren. Verder blijkt uit het onderzoek dat faalkosten afnemen, dat de gebouweigenaar kan rekenen op een gebouw met een uitzonderlijk lange levens­duur en dat een goede milieupresta­tie ontstaat. Horizontale dilataties zijn niet meer nodig en het aantal verticale dilataties wordt gereduceerd. Ten slotte geeft het gebruik van steensmetselwerk de architect meer vormgevingsmoge­lijk­heden. Al deze voordelen wegen ruimschoots op tegen de beperkte toename van investeringskosten ten opzichte van een BENG met halfsteensmetselwerk.

Technische data

In het onderzoek werd aan de BENG-eisen voldaan door toepassing van individuele warmtepompen met warmte-koude opslag (WKO), ventilatie met warmteterugwinning, drievoudig isolatieglas, zonwering op Zuidwest en de Zuidoost gevels en 35 m2 PV-cellen. De gehanteerde isolatiewaarde van de gevels is Rc = 6,0 kW/m2. Een hogere isolatiewaarde had nauwelijks invloed op de resultaten van de BENG-indicatoren.

Meervoudig onderzoeksteam

Het onderzoeksteam dat de studie uitvoerde bestond uit architectenbureau Office Winhov , Metselwerk Adviesbureau Vekemans, Heijmans Bouw, DGMR adviseurs en KNB. Als basis voor het onderzoek diende bouwproject Willemspoort te Den Bosch. Dit gebouw, met zes verdiepingen en 25 appartementen, is omgezet in enkele varianten. Het onderzoek omvatte uitwerkingen en berekeningen van de gebouwvarianten om te voldoen aan de voorgenomen BENG-eisen. Daarbij is gekeken naar bouwtechniek, constructieve aspecten, uitvoerings­as­pecten en architectuur. Daarnaast is onderzoek gedaan naar de verschillen in energiepres­ta­ties en bouwfysische aspecten, milieuprestaties, bouwkosten en het risico op faalkosten. 


De resultaten van deze studie zijn opgenomen in de nieuwe KNB-brochure 'BENG, met zelfdragende buitenspouwbladen in metselwerk'.

Reactie toevoegen

Beperkte HTML

  • Toegelaten HTML-tags: <a href hreflang> <em> <strong> <cite> <blockquote cite> <code> <ul type> <ol start type> <li> <dl> <dt> <dd> <h2 id> <h3 id> <h4 id> <h5 id> <h6 id>
  • Regels en alinea's worden automatisch gesplitst.
  • Web- en e-mailadressen worden automatisch naar links omgezet.
  • Lazy-loading is enabled for both <img> and <iframe> tags. If you want certain elements skip lazy-loading, add no-b-lazy class name.

Meer artikelen met dit thema

Amsterdamse woningcorporatie krijgt primeur met houten woongebouw

15 apr om 11:54 uur
Als eerste woningcorporatie in Amsterdam gaat Stadgenoot een houten woongebouw realiseren voor sociale huur. Het…
Lees verder »

Aanleg rotonde met circulair beton gestart in Flevoland

13 apr om 16:04 uur
In opdracht van de provincie Flevoland is op 1 maart 2021 aannemer Reimert Bouw en Infrastructuur gestart met de…
Lees verder »

Compact, stoer en duurzaam Nautisch Coördinatie Centrum

9 apr om 09:33 uur
In de haven van Amsterdam is het Nautisch Coördinatie Centrum opgeleverd. Dit compacte houten gebouw naar ontwerp…
Lees verder »

Een nieuw likje verf

6 apr om 12:34 uurtimer2 min
De website van Stedebouw & Architectuur is vernieuwd. Toch is dit niet alleen een nieuw likje verf; je leest…
Lees verder »

‘Wees vindingrijk, gebruik gezond verstand en toon empathie’

31 mrt om 08:00 uurtimer5 min
Het staat buiten kijf dat de covid-19-pandemie ons heeft gedwongen om te evalueren hoe zorginstellingen worden…
Lees verder »

Doorontwikkeling van de lagenbenadering

31 mrt om 08:00 uurtimer4 min
Waar in de Nota Ruimte in 2004 de laag ‘ondergrond’ als een belangrijk fundament is geïntroduceerd onder de…
Lees verder »

Grijs en Groen Wonen in hartje Olstergaard

29 mrt om 08:00 uurtimer7 min
De huisvesting van ouderen levert voortdurend nieuwe mogelijkheden op. Zo realiseert een groep van oudere…
Lees verder »

Leren van Vlaanderen

29 mrt om 08:00 uurtimer3 min
Hoe kan het dat de beste Nederlandse architecten in België werken? Onze Expert Wilma Kempinga diept in deze blog…
Lees verder »