KCAP wint aanbesteding in Zürich met 'wijk van de dansende koppels'

maandag 8 mei 2023

De gebouwen met woningen vanaf de eerste verdieping en in de plint onder meer horeca en winkels vormen de wijk van de dansende koppels in de Zwitserse gemeente Wangen-Brüttisellen. © KCAP

Een voormalig industrieterrein in de buurt van het Zwitserse Zürich gaat door KCAP worden getransformeerd tot een verdichte en leefbare wijk met vier verschillende type huizen.

Met de ‘wijk van de dansende koppels’ winnen KCAP (stedenbouw en architectuur), Studio Vulkan (landschap) en Raumanzug (duurzaamheid) de wedstrijd voor een nieuwe woonwijk met 279 appartementen in de buurt van Zürich. Naast woningen komen er kantoren, winkels en horeca. Kleinschalige woningen, compacte torenflats en verschillende industrieën, zoals een hoogbouwmagazijn voor Coca-Cola, zullen het perceel omringen.

Wangen-Brüttisellen is een snelgroeiende gemeente die van plan is te verdichten. Een van de percelen bestemd voor herontwikkeling is het Erni-Areal, een voormalig industrieterrein in de buurt van het station. 

Namens Erni Liegenschaften nodigde Mobimo Management vijf teams uit om het voormalige Erni-terrein in Wangen-Brüttisellen te herontwikkelen. Een van de grote uitdagingen bij het ontwerp was de factor geluidsoverlast, aangezien het Erni-Areal vlakbij een afrit van de snelweg ligt langs een drukke verkeersader en direct onder de aanvliegroute van de luchthaven van Zürich. 
 
KCAP stelde een concept voor dat reageert op de veelzijdige context met een duidelijke eigen houding. Die context wordt gevormd door nabijgelegen grootschalige projecten zoals de Brüttiseller Tor, het hoogbouwmagazijn van Coca Cola of het Ringstrassenquartier. In plaats van grote gebaren en hoogtepunten biedt de wijk een contrast met compacte laagbouw en een hoge dichtheid.
 
Door de gebouwen verspringend te plaatsen, fungeren ze als een geluidswal die recht doet aan de complexe geluidssituatie en blijft het open karakter behouden. Woningen zijn vooral te vinden in de meer besloten blokken, terwijl de drukke doorgaande weg en snelwegafrit worden begrensd door blokken met flexibele kantoorruimtes en penthouse-appartementen. Tegelijkertijd blijft Erni-Areal ingebed in de context door een verscheidenheid aan fysieke en visuele verbindingen. Veel kleine openingen en ingangen langs de harde rand zorgen voor een hoge mate van doorlaatbaarheid.

Dans voor twee

Vier verschillende typologieën kenmerken de nieuwe wijk: het atriumhuis, het lineaire huis, het punthuis en het tweelinghuis. Elke typologie wordt twee keer toegepast, waardoor koppels ontstaan die met elkaar lijken te 'dansen' door hun opstelling en ligging. Het beperkte aantal gebouw- en woningtypologieën zorgt voor samenhang en optimalisatie, zo ontstaat er een zorgvuldige balans tussen herhaling en variëteit.

"We hebben ons laten inspireren door de Wals, een dans voor twee met een gesloten houding, snelle draaien en een vast stappenpatroon." Ute Schneider, partner bij KCAP.

Alle vier de typologieën worden verenigd door een schuin dak over de drie bovenste verdiepingen, waardoor een dakrand ontstaat boven de vierde of vijfde verdieping. Dit brengt een menselijke schaal in het geheel en zorgt voor veel natuurlijk licht in de openbare ruimtes en appartementen. Samen met de verschillende materialisaties op de begane grond, zijn de gevels visueel gestructureerd in drie lagen: begane grond, rechte gevel en schuin dak.

Erni Areal. © KCAP
Door de vier 'danskoppels' zorgvuldig te positioneren, heeft KCAP een duidelijk herkenbare serie van openbare ruimtes in het interieur van de wijk gecreëerd. © KCAP

Weelderig beplant

Door de vier 'danskoppels' zorgvuldig te positioneren, heeft KCAP een duidelijk herkenbare serie van openbare ruimtes in het interieur van de wijk gecreëerd: autovrije straten, binnenplaatsen die weelderig zijn beplant met bomen en gebieden voor de gebouwen die fungeren als bufferzone tussen het publieke en private domein. Deze ruimtes met hun natuurlijk beplante en schaduwrijke ontwerp dienen ook als retentiegebied voor overtollig regenwater en ter afkoeling.

Compact en ecologisch

Duurzaamheid is een integraal onderdeel van alle KCAP-projecten, en dit project is een duidelijk voorbeeld van deze aanpak. De bouwblokken –denk aan kelders, begane grond en bouwkernen– zijn ontworpen om deels in gerecycled beton en deels in geprefabriceerd hout te worden gebouwd. Deze hybride aanpak heeft financiële voordelen en is meer milieuvriendelijk, daarnaast wordt zo het complexe bouwproces op deze uitdagende locatie gestroomlijnd. Betonplaten van de bestaande industriële gebouwen zullen ook worden hergebruikt. Naast de toegepaste maatregelen voor geluidsvermindering, het tegengaan van hittestress, het vasthouden van water en verbetering van het microklimaat, beschikt het Erni-Areal over zonnepanelen, groene daken, warmtepompen en een maximum aan natuurlijke ventilatie. Het project is zowel compact als ecologisch en voldoet voor bijna honderd procent aan de SNBS-eisen (Standard Nachhaltiges Bauen Schweiz).
 
Het bestaande hoofdkantoor van ERNI blijft bestaan en wordt uitgebreid met een kas met het idee dat hier een gemeenschapscentrum komt dat gericht is op stedelijke voedselproductie. ‘s Nachts zal dit glazen paviljoen dienen als baken voor de nieuwe wijk.

Erni Areal. © KCAP
Weelderig beplante openbare ruimtes met een overgang tussen publiek en privaat domein. © KCAP


 
 

Reactie toevoegen

Beperkte HTML

  • Toegelaten HTML-tags: <a href hreflang> <em> <strong> <cite> <blockquote cite> <code> <ul type> <ol start type> <li> <dl> <dt> <dd> <h2 id> <h3 id> <h4 id> <h5 id> <h6 id>
  • Regels en alinea's worden automatisch gesplitst.
  • Web- en e-mailadressen worden automatisch naar links omgezet.
  • Lazy-loading is enabled for both <img> and <iframe> tags. If you want certain elements skip lazy-loading, add no-b-lazy class name.

Meer artikelen met dit thema

descriptionArtikel

Polderlab Delft koppelt theorie aan praktijk

11 jun om 07:30 uur

Hoe ziet de polder van de toekomst eruit? Dat wil ZUS gaan onderzoeken door theorie en praktijk te koppelen in…

Lees verder »
descriptionArtikel

Puzzelen met groen in en om de stad

10 jun om 07:30 uur

Het belang van voldoende ruimte voor groen in en om de stad wordt steeds groter. Voor gemeenten is dit een…

Lees verder »
descriptionArtikel

Kansen klimaatadaptatie per buurt

6 jun om 07:30 uur

Welke opgaven op het gebied van klimaatadaptatie spelen er in jouw buurt en gemeente? Een nieuw, handig…

Lees verder »
descriptionArtikel

Effecten van massale verhuizingen uit laaggelegen gebieden

5 jun om 11:26 uur

In haar proefschrift verkende Amber van der Voorn regionale verhuisstromen als gevolg van het opgeven van…

Lees verder »
descriptionArtikel

Vlissingen richt straat in als rivier

3 jun om 07:30 uur

In Vlissingen is een straat tussen boulevard en binnenstad - de Coosje Buskenstraat - heringericht, zodat deze…

Lees verder »
descriptionArtikel

Toekomstbestendig bouwen: slim, duurzaam en betaalbaar

30 mei om 07:30 uur

Martin Huiskes is architect en partner bij LKSVDD architecten. Het bureau richt zich op het maken van ‘…

Lees verder »
descriptionArtikel

Een andere toekomst voor Nederland waterland

28 mei om 07:30 uur

In de nieuwe Stedebouw & Architectuur - thema Transformatie & Transities - wordt de toekomst van de…

Lees verder »
descriptionArtikel

Focus Stedebouw & Architectuur op dynamiek Nederlandse delta

23 mei om 15:00 uur

De nieuwe Stedebouw & Architectuur (#3) is van de drukpersen gerold. Met de Delftse universitair…

Lees verder »