De huidige bouwwereld staat grootschalige toepassing van woningen met een minimale energienota gedeeltelijk in de weg. De bouwwereld zou minder ad-hoc moeten werken en zich meer moeten richten op netwerken. Bovendien zou men meer moeten luisteren naar de ervaringen van de bewoners van passiefhuizen. Dat stelt Erwin Mlecnik, die woensdag 20 maart, op dit onderwerp promoveert aan de TU Delft.
Zeer energiezuinige woningen gebaat bij meer samenwerking
woensdag 20 maart 2013
3 min
De huidige bouwwereld staat grootschalige toepassing van woningen met een minimale energienota gedeeltelijk in de weg. De bouwwereld zou minder ad-hoc moeten werken en zich meer moeten richten op netwerken. Bovendien zou men meer moeten luisteren naar de ervaringen van de bewoners van passiefhuizen. Dat stelt Erwin Mlecnik, die vandaag, woensdag 20 maart, op dit onderwerp promoveert aan de TU Delft.
Radicale innovaties
Passiefhuizen zijn zeer energie-efficiënte woningen, die vooral de vraag naar ruimteverwarming sterk reduceren. "Tien jaar geleden werd in Vlaanderen het woord ‘passiefhuis’ ingevoerd. Toen werden deze ‘huizen zonder verwarming’ nog ervaren als ‘radicale’ innovaties. Tegenwoordig kan men spreken van een beproefd concept en een succesvolle groeimarkt. Een systeemaanpak en doorgedreven samenwerking tussen actoren bleken nodig om zowel een hogere energieprestatie als een betere uitvoeringskwaliteit te bereiken", zegt onderzoeker Erwin Mlecnik.
Innovatiebemiddelaars
‘Het succes van de marktontwikkeling van het passiefhuis in Vlaanderen is mede te danken aan de aanwezigheid van specifieke innovatiebemiddelaars en netwerkers die zorgden voor een kruisbestuiving tussen leveranciers en toepassende bedrijven, en architecten, adviseurs, klanten en kennisinstellingen.’
"We hebben te maken met de fragmentatie van het MKB", legt Mlecnik uit. "Afzonderlijke ondernemingen voeren elk een fractie uit van een project. Om deze hindernis te neutraliseren, is het essentieel om een netwerk te ontwikkelen en te cultiveren rond nieuwe en bestaande conceptinnovaties. Vanwege de karakteristieken van de bouwsector, is het de moeite waard om specifieke innovatiebemiddelaars op te leiden, intermediairs tussen leveranciers en andere spelers in de bouwketen. De samenwerking tussen bedrijven speelt een sleutelrol in de adoptie van ‘concept’-innovaties, zoals passiefhuizen."
Een andere conclusie van Mlecnik is dat de noden en ervaringen van eindgebruikers van passiefhuizen meer moeten worden gebruikt om verdere innovatie te begeleiden. ‘Enerzijds dienen bedrijven te innoveren. Anderzijds zullen bedrijven gemakkelijker een markt vinden door met hun technologieën, systemen, diensten en architectuur te antwoorden op noden en verwachtingen van de klant.’
Kennisuitwisseling
"De (potentiële) gebruiker van een passiefhuis lijdt doorgaans aan een gebrek aan kennis van beschikbare innovatieve concepten. Daarom zijn sociale strategieën aan te bevelen, bijvoorbeeld het oprichten van ‘peer-to-peer’ netwerken voor de kennisuitwisseling tussen eigenaar-bewoners." Een andere belemmering voor de adoptie van ‘bijna-nul’-energiewoningen, is de perceptie van bepaalde eindgebruikers dat dergelijke woningen onvoldoende luchtkwaliteit en/of zomercomfort bieden, concludeert Mlecnik verder. Gebrekkige informatieverstrekking, onvolkomenheden in het ontwerp (bijvoorbeeld het gebrek aan beschaduwende bouwdelen of het ontbreken van een ventilatie-bypass) of technische onvolkomenheden in verwarmings- en ventilatiesystemen kunnen de oorzaak zijn van negatieve ervaringen. Bovendien worden eenvoud en gebruiksvriendelijkheid van binnenklimaatregelsystemen als zeer belangrijke voorwaarden aangemerkt. Hieraan moet verder worden gewerkt.
Overigens blijken bewoners van zeer energie-efficiënte woningen meestal wel behoorlijk tevreden met hun woning, in het bijzonder ook vanwege een hoog niveau van comfort.
Bij het thema van dit artikel betrokken organisaties
Meer artikelen met dit thema
Nieuwe gids: in vijf fasen woningen splitsen
14 jan om 07:30 uur3 minOntdek ook de nieuwe Splitgids, een praktische handleiding die gemeenten,…
Meer financiële ruimte voor woningbouwcorporaties
22 dec 2025 2 minHet ministerie van Volkshuisvesting en Ruimtelijke ordening heeft bekendgemaakt dat woningbouwcorporaties vanaf…
Kiezen en formeren in tijden van woningnood
5 nov 2025 10 minIn het kader van de Tweede Kamerverkiezingen sprak ons Expertpanel zich uit over de woningnood. Welke…
De kracht van overkoepelende architectuur
23 okt 2025 8 minIn de rubriek Bouwiconen wandelt architect Roel van der Zeeuw langs diverse opmerkelijke bouwblokken in de…
Schakelen tussen strategie en praktijk in de wijk
26 sep 2025 11 minHoe kom je van mooie plannen voor een wijk tot concrete actie? Dat onderwerp staat centraal tijdens de viering…
Een plan mag geen vleesgeworden Funda-advertentie worden
16 sep 2025 7 minLennart Arpots vervolgt de rubriek Future Architects en waarschuwt dat we door STOER weer donkere niet-…
Essentie van stedelijke cultuur: confrontatie en tolerantie
10 sep 2025 6 minIn de rubriek Bouwiconen koos Mira Nekova niet voor een specifiek gebouw, maar voor een compleet stedelijk plan…
Van der Pekbuurt: verrassend eenvoudig en geraffineerd
19 jun 2025 6 minDe Van der Pekbuurt lag onlangs nog onder een kritisch vergrootglas, maar je kunt het ontwerp van Jan Ernst van…
Reactie toevoegen