Actieagenda Bouw: Nederland heeft Raad voor de Bouwregelgeving nodig

In het kader van de Actieagenda Bouw heeft een actieteam zich de afgelopen maanden gebogen over de vraag hoe tot een slagvaardiger aanpak kan worden gekomen bij het omgaan met bouwregelgeving in ons land. Een belangrijk kenmerk van de bouw is het vaak unieke of bijzondere karakter van gebouwen en locaties.

Dit hoeft niet strijdig te zijn met de toepassing van uniforme bouwregelgeving voor zover deze in de praktijk met enige flexibiliteit kan worden toegepast. In de regelgeving wordt dit ook onderkend en is er de mogelijkheid voor gemeenten om op basis van gelijkwaardigheid andere technische oplossingen te accepteren. Ook wordt in de praktijk wel gezocht naar oplossingen als het stringent toepassen van regelgeving zeer ongunstig uitpakt vanuit het gezichtspunt van kosten en baten.

Risicomijdend gedrag

In de huidige praktijk is het echter bij de 403 gemeenten in ons land neergelegd hoe hiermee in de praktijk wordt omgegaan. Het blijkt dat de geboden ruimte zeer verschillend wordt geïnterpreteerd en dat deze in het algemeen beperkt wordt benut. Het maken van goede afwegingen rond veiligheid, gezondheid en andere aspecten rond gebouwen en de gebouwde omgeving vergt veel expertise en ook capaciteit om alternatieven te beoordelen. Risicomijdend gedrag is ook een factor van betekenis die stuurt in de richting van het nauwgezet volgen van de regelgeving. Ten slotte is er soms oneigenlijk gebruik van regelgeving die tot hoogoplopende conflicten kan leiden. Door deze praktijk blijven kansen liggen en wordt innovatie tegengewerkt. Ook is het voor marktpartijen kostbaar en ondoelmatig om bij iedere gemeente opnieuw aan te tonen dat een bepaalde door hen voorgestelde aanpak net zo verantwoord is als het in de regelgeving beschreven alternatief.

Steun voor gemeenten

Deze problemen kunnen worden opgelost door de beoordeling van dergelijke kwesties centraal op te pakken. Hiertoe wordt een nationale Raad voor de Bouwregelgeving ingesteld. Het verdient aanbeveling om de Raad primair te zien als een steun en toeverlaat voor de gemeenten die op deze wijze worden ondersteund met expertise en capaciteit en die zich vervolgens ook gedekt weten door de uitspraken van de Raad. De gemeenten kunnen een beroep doen op de Raad bij kwesties rond gelijkwaardigheid en proportionaliteit.

Marktpartijen kunnen echter indien nodig ook een adviesaanvraag via de gemeenten afdwingen, waarvoor wettelijke termijnen zullen gelden. Het gaat om een advies, maar doordat de (rol en taak van de) Raad in de relevante wetgeving wordt opgenomen, zullen uitspraken van de Raad in de praktijk leidend zijn voor de beslissingen van de gemeenten. Alle uitspraken van de Raad worden gedocumenteerd en openbaar gemaakt via een website. Dit zorgt voor het ontstaan van een zekere ’jurisprudentie’ en zorgt voor meer duidelijkheid vooraf voor ontwikkelende partijen.

Behoefte neemt toe door private kwaliteitsborging

Essentieel is dat de Raad niet alleen zorgvuldig, maar ook snel tot besluitvorming komt. De bemensing van de Raad wordt hierop afgestemd en de Raad wordt ondersteund door een Expertise Centrum met aanvullend budget om flexibel kennis en capaciteit in te huren. Ten slotte is vastgesteld dat bij een ontwikkeling richting private kwaliteitsborging de wenselijkheid van een Nationale Raad voor de Bouwregelgeving naar verwachting eerder toeneemt dan afneemt.

Het rapport ’Flexibel omgaan met Bouwregelgeving’ is te downloaden op www.actieagendabouw.nl.

Over de Actieagenda Bouw

In 2012 is door bedrijven, kennisinstellingen en overheden de Actieagenda Bouw ontwikkeld voor de woning- en utiliteitsbouw. Deze door het zogenoemde Bouwteam opgestelde agenda geeft antwoord op de vraag wat eerder genoemde organisaties (gezamenlijk) te doen staat om te zorgen dat de woning- en utiliteitsbouwsector sterker uit de crisis komt. Meer informatie vindt u op www.actieagendabouw.nl.